Konfederacja tyszowiecka – przełomowe wydarzenie w dziejach narodu [obrazy]

w Sztuka/Wydarzenia


Zachęcamy do obserwowania strony na Twitterze
Walery Eljasz Radzikowski, Konfederacja tyszowiecka
Walery Eljasz Radzikowski, Konfederacja tyszowiecka

W dniu 29 grudnia 1655 r. w Tyszowcach koło Tomaszowa Lubelskiego wojska koronne zgromadzone pod dowództwem hetmana wielkiego koronnego Stanisława Rewery Potockiego i hetmana polnego koronnego Stanisława Lanckorońskiego zawiązały konfederację. W efekcie szlachta wypowiedziała posłuszeństwo królowi szwedzkiemu Karolowi X Gustawowi i zapowiedziała zbrojne wystąpienie przeciw Szwedom, udzielając tym samym poparcia królowi polskiemu Janowi Kazimierzowi.

Konfederacja została zawiązana w Tyszowcach z inspiracji Stefana Czarnieckiego, wiernego stronnika króla polskiego Jana II Kazimierza.

Konfederacja tyszowiecka była wynikiem niezadowolenia wobec samowoli, gwałtów i grabieży wojsk szwedzkich. Była także głosem sprzeciwu wobec braku nieposzanowania uczuć religijnych i licznych profanacji kościołów. Bezpośrednią jednakże przyczyną jej zawiązana było dwumiesięczne oblężenie przez Szwedów klasztoru paulinów na Jasnej Górze oraz powrót króla Jana Kazimierza do kraju 18 grudnia 1655 r.


Wyświetl większą mapę

[quote]Konfederacja tyszowiecka należy niewątpliwie do najbardziej znanych wydarzeń potopu szwedzkiego. Uważana jest za przełomowe wydarzenie w dziejach najazdu. Joachim Lelewel określił ją jako „sumienie narodu”, zaś Józef Szujski, stwierdził, że Tyszowce są „symbolem jedności narodu”. Konfederacja była wyrazem zmian w postawie szlachty i magnaterii w czasie potopu.[/quote]

Oryginalny tekst aktu konfederacji nie zachował się do czasów współczesnych, podobnie jak i druk ulotny tego dokumentu. W Archiwum Państwowym w Lublinie zachowały się natomiast teksty dwóch innych dokumentów, które miały związek z konfederacją tyszowiecką – uniwersału sokalskiego z 16 XII 1655 r. i uniwersału konfederacji o pospolitym ruszeniu z 31 XII 1655 r. Uniwersał z Sokala uważany jest za pierwowzór aktu konfederacji tyszowieckiej. Oblata (wpisanie) tych dokumentów do ksiąg grodzkich została dokonana w grodzie w Grabowcu 3 I 1656 r.

źródło: Archiwum Państwowe w Lublinie

Stefan-Czarniecki
Stefan Czarniecki, autor nieznany (XVII w.)

(592)

Chcesz podzielić się z Czytelnikami portalu swoim tekstem? Wyślij go nam lub dowiedz się, jak założyć bloga na stronie.
Kontakt: niezlomni.com(at)gmail.com. W sierpniu czytało nas blisko milion osób!
Dołącz, porozmawiaj, wyraź swoją opinię. Grupa sympatyków strony Niezlomni.com

Redakcja serwisu Niezłomni.com nie ponosi odpowiedzialności za treść wypowiedzi zawartych w komentarzach użytkowników. Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu.
Jednocześnie informujemy, że komentarze wulgarne oraz wyrażające groźby będą usuwane.
Ładowanie komentarzy Facebooka ...

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

*

Korzystając z formularza, zgadzam się z polityką prywatności portalu

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.