Portal informacyjno-historyczny

„To ja się, panie profesorze, podaję do dymisji”. W tym momencie szyby od ulicy i od ogrodu wyleciały jednocześnie, dom się zakołysał…



Była to wczesna wiosna 1944 roku. Komitet redakcyjny zebrał się w południe przy Wellington Avenue, pod przewodnictwem prof. Folkierskiego. Między nim a Rojkiem powstał jakiś przewlekły spór, którego treści dziś już nie pamiętam.

W pewnym momencie Rojek uniósł się na krześle i uderzając pięścią w stół, krzyknął:

„To ja się, panie profesorze, podaję do dymisji”.

W tym momencie szyby od ulicy i od ogrodu wyleciały jednocześnie, dom się zakołysał, zostaliśmy obsypani białym pyłem z sufitu i ścian. Za oknem widok też się zmienił: nie było sąsiedniego domu, przez chwilę stała jeszcze, jakoś pochyło, tylna jego ściana, potem runęła. Kiedy żeśmy się otrzepali z pyłu, powiedziałem do Mariana:

„No, nie mogłeś oczekiwać aż takiego skutku swego uderzenia pięścią w stół”.

O początkach dwutygodnika ,,Myśl Polska”, założonego w Londynie organu Stronnictwa Narodowego. W jego wydawanie zaangażowani byli m.in. prof. Władysław Folkierski – wybitny romanista i historyk literatury, poeci i prozaicy Jerzy Pietrkiewicz, Jan Bielatowicz, Wiktor Trościanko i Michał Pawlikowski, znani publicyści i dziennikarze Marian Emil Rojek, Wojciech Wasiutyński, Zygmunt Nowakowski, Józef Kisielewski i wielu innych

 

(374)


Krótkie, czasem zabawne opowiadania o wydarzeniu z czyjegoś życia i historii świata. Należy je traktować z przymrużeniem oka, bo bywa, że oficjalne źródła milczą na ich temat…

Wojciech Wasiutyński

Wojciech Wasiutyński (ur. 8 września 1910 w Warszawie, zm. 19 sierpnia 1994 w Rye) – polski prawnik, publicysta i działacz katolicko-narodowy.

Był synem profesora prawa Bohdana Wasiutyńskiego, aktywnego działacza Narodowej Demokracji i Marii, córki Józefa Buchbindera. Jego siostrą była Katarzyna Latałło. Dzieciństwo spędził w Warszawie, od 1921 mieszkał z rodzicami w Poznaniu, ale w 1924 powrócił z nimi do Warszawy i podjął naukę Gimnazjum im. Tadeusza Reytana w Warszawie. Maturę zdał w 1928 i podjął studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Na studiach wstąpił do Obozu Wielkiej Polski i Korporacji Akademickiej „Aquilonia”. Od 1929 był sekretarzem redakcji pisma „Szczerbiec” propagującego idee OWP. W 1930 został sekretarzem Akademickiego Narodowego Komitetu Wyborczego, wspierającego kampanię Stronnictwa Narodowego do parlamentu. Również w 1930 został sekretarzem redakcji pisma „Akademik Polski”, którym faktycznie kierował (nominalnie redaktorem naczelnym był Jan Mosdorf). Od 1 stycznia 1932 był redaktorem naczelnym tego pisma, które było pismem młodych działaczy OWP. W tym samym roku ukończył studia. W czasie studiów współpracował także z „Gazetą Warszawską” i redagował w niej cotygodniowy dodatek akademicki.

Po studiach początkowo redagował antysemicki tygodnik „Wstęga”. Od 1933 publikował felietony i pracował w dzienniku „ABC”. Był jednym z czterech autorów deklaracji założycielskiej Obozu Narodowo-Radykalnego, ogłoszonej 14 kwietnia 1934, ale jej nie podpisał. Od czerwca 1934 redagował wydawane bez debitu pismo ONR „Sztafeta”. Po delegalizacji ONR został aresztowany we wrześniu 1934 i więziony przez dwa miesiące. W 1935 został sekretarzem redakcji tygodnika „Prosto z Mostu”, był pomysłodawcą nazwy pisma i jego felietonistą. Zbiór tych felietonów opublikował w 1936 pt. Z duchem czasu. W 1935 został też zastępcą redaktora naczelnego „Wieczoru Warszawskiego”. W tym samym roku wsparł Bolesława Piaseckiego w tworzeniu Ruchu Narodowo-Radykalnego „Falanga”. W dalszym ciągu poza pracą w legalnych czasopismach redagował „Sztafetę”, a od jesieni 1935 uczestniczył w wydawaniu pisma RNR – „Ruch Młodych”. W styczniu 1936 ożenił się z Haliną Janecką. W czerwcu tegoż roku obronił pracę doktorską Regal młynny w średniowiecznym prawie polskim. Po zwolnieniu z „Wieczoru Warszawskiego” w czerwcu 1936, od października tego roku redagował dziennik „Jutro”, po jego upadku od 1937 redagował w imieniu Bolesława Piaseckiego pismo „Falanga”, w dalszym ciągu publikował felietony w „Prosto z Mostu”. W 1937 należał do autorów programu RNR „Falangi”, w którym propagowano doktrynę totalistyczną, łączącą religię katolicką z nacjonalizmem. 24 maja 1937 urodziła mu się córka, Joanna. Pod koniec 1938 powrócił do redakcji „Wieczoru Warszawskiego”. Od stycznia 1939 razem ze Stanisławem Cimoszyńskim wydawał miesięcznik „Wielka Polska” i faktycznie rozstał się ze środowiskiem Bolesława Piaseckiego.

Po wybuchu II wojny światowej przedostał się na Węgry, gdzie działał w emigracyjnej strukturze Stronnictwa Narodowego, był członkiem Komitetu Politycznego SN, następnie przez Rumunię dotarł w styczniu 1940 do Francji. Pracował w Biurze Prac Politycznych Ministerstwa Spraw Kongresowych. W tym czasie w Polsce urodził mu się syn (w lutym 1940). Po kapitulacji Francji znalazł się w Vichy, działał tam w SN, redagował pismo „Biuletyn Narodowy”, ponadto wydawał dwa biuletyny dla konspiracji wojskowej we Francji. Zagrożony aresztowaniem we wrześniu 1942 przedostał się do Wielkiej Brytanii. Od października 1942 był współpracownikiem pisma „Myśl Polska”. Po rocznej służbie wojskowej, jesienią 1943 został pracownikiem Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Od września 1944 ponownie służył w wojsku, był referentem prasowym 1 Dywizji Pancernej, wydawał tam tygodnik „Defilada”. Od 1946 poza „Defiladą” wydawał miesięcznik „Salamandra”.

W 1947 powrócił do Wielkiej Brytanii, gdzie zamieszkał z żoną i dziećmi. Został nieformalnym redaktorem naczelnym „Myśli Polskiej” (formalnie kierował nią Tadeusz Bielecki), pisał także do tygodnika „Życie” i „Dziennika Polskiego”. W tym ostatnim piśmie przez pewien czas kierował także działem politycznym. Współpracował także z Rozgłośnią Polska Radia Wolna Europa, Głosem Ameryki.

W 1954 został przedstawicielem Stronnictwa Narodowego w Tymczasowej Radzie Jedności Narodowej. Kierował też biurem informacji Egzekutywy Zjednoczenia Narodowego. Od 1947 był członkiem Centralnego Wydziału Wykonawczego SN. Był także prezesem Związku Dziennikarzy Polskich i sekretarzem Akcji Katolickiej. W 1954 otrzymał nagrodę literacką Stowarzyszenia Katolickiego „Veritas”.

w 1958 objął funkcję zastępcy kierownika nowojorskiej sekcji Radia Wolna Europa, którym był Karol Wagner-Pieńkowski. Ustąpił wówczas z funkcji partyjnych i politycznych piastowanych w Wielkiej Brytanii. W 1961 założył razem z Bogdanem Gajewiczem Instytut Romana Dmowskiego w Nowym Jorku i został jego prezesem. W 1970 otrzymał Nagrodę Związku Dziennikarzy RP. Po likwidacji nowojorskiej sekcji RWE w 1973, został na początku 1974 redaktorem naczelnym „Nowego Dziennika” i sprawował tę funkcję przez rok.

Następnie przeszedł na emeryturę, pozostał jednak czynnym publicystą. Od 1976 do 1981 publikował felietony w „Wiadomościach” pt. Beczka Danaid. Otrzymał za nie Nagrodę Wiadomości w 1978. Pisał też do „Myśli Polskiej”. W 1979 wsparł aktywnie środowisko Ruchu Młodej Polski. Latem 1986 po raz pierwszy od 1939 odwiedził Polskę.

W 1989 wsparł powołanie Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego. W 1990 otrzymał Nagrodę „Kultury” im. Juliusza Mieroszewskiego. Publikował w tygodniku „Młoda Polska”, „Nowym Świecie”, „Słowie” i „Życiu Warszawy”.

Zmarł w 1994 w Rye (Nowy Jork). Pośmiertnie odznaczony został Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (29 września 1994).

Archiwum Wojciecha Wasiutyńskiego znajduje się w Archiwum Emigracji w Bibliotece Uniwersyteckiej w Toruniu.

Chcesz podzielić się z Czytelnikami portalu swoim tekstem? Wyślij go nam lub dowiedz się, jak założyć bloga na stronie.
Kontakt: niezlomni.com(at)gmail.com. W sierpniu czytało nas blisko milion osób!
Dołącz, porozmawiaj, wyraź swoją opinię. Grupa sympatyków strony Niezlomni.com


Redakcja serwisu Niezłomni.com nie ponosi odpowiedzialności za treść wypowiedzi zawartych w komentarzach użytkowników. Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu.
Jednocześnie informujemy, że komentarze wulgarne oraz wyrażające groźby będą usuwane.
Ładowanie komentarzy Facebooka ...

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

*

Korzystając z formularza, zgadzam się z polityką prywatności portalu

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Idź na górę